Ime protein potiče iz grčkog jezika i označava ,,prvi element“. Drugi naziv za proteine su belančevine. Kao prvi element, proteini su važni, jer bez njih nema nema rasta, obnavljanja kao ni dobrog funkcionisanja ćelija, a samim tim i tela. Proteini su izgrađeni od aminokiselina koji su povezani peptidnim vezama. Kao osnova stvari, učestvuju u izgradnji noktiju, krvi, kože, unutrašnjih organa pa čak srca i mozga.
Zbog svega prethodno navedenog dobro je znati par osnovnih stvari o proteinima, a naročito o najgorim i najboljim proteinima dobijenim veštačkim putem.
Kratak uvod u proteine
Pre nego što vam otkrijemo koji su to najgori, a koji najbolji veštački proteini, ukratko ćemo izložiti zbog čega su oni još bitni i koje su njihove osnovne, a za nas životne funkcije. Kako ima dosta više proteina, tako postoje i različite funkcije koje proteini obavljaju u našem organizmu. Osnovna funkcija proteina jeste razvoj i rast organizma. Pored rasta i razvoja tu je obnova našeg organizma. Naredna funkcija je obnova organa i mišića u našem telu. Pored pomoći koju nam proteini pružaju, oni su značajni, jer nam omogućavaju da stvorimo čitav niz enzima, hormona i protivtela. I kao poslednja funkcija proteina jeste izgradnja hemoglobina – prenosnika kiseonika kroz naše telo.
Kao što ste pročitali, proteini imaju važne uloge u našim životima i njihov unos u organizam treba ozbiljno shvatiti. Oni su naše gorivo. Ako u auto ne sipate nekvalitetno gorivo, zašto bi u sebe unosili smeće? Najbolje je uzimati proteine biljnog porekla, jer oni važe za „najčistije“ proteine. Proteini životinjskog porekla sadrže i velike količine masti i ugljenih hidrata te nisu toliko „čisti“. Danas, imamo i sintetičke odnosno veštačke proteine dobijene hemijskim putem koji se koriste kao suplementi u ishrani. Kako ih sve više ljudi koristi, ostatak teksta ćemo posvetiti baš sintetičkim proteinima. Najboljim i najgorim.
Protein surutke
Najpoznatiji sintetički protein jeste “whey protein“ iliti protein surutke. Protein surutke je popularan iz nekoliko razloga i zato smo odlučili da se posvetimo isključivo njemu. Ova vrsta proteina je lako probavljiva, odnosno organizam ga mnogo lakše apsorbuje nego druge proteine. Bogat je aminokiselinama i predstavlja pravu riznicu svih esencijalnih aminokiselina. Veštački proteini su nastali kao potreba da se izgrade mišićava tela koja se redovnom zdravom ishranom ne mogu izgraditi. Kupuje se i konzumira u različitim oblicima od šejkova, pločica do praha. Protein od surutke nastaje kao nusproizvod mleka, tačnije pri proizvodnji sira.
Tu se javlja prva caka kako da prepoznate kvalitetan protein jeste koje se mleko koristi i geografsko poreklo mleka. Surutka u tečnom stanju sadrži samo 1% proteina, dok je ostatak voda, čak 93%! Kako bi se dobio protein od surutke hemijski je potrebno preraditi putem ultrafiltracije, diafiltracije, mikrofiltracije i hidrolize. Druga caka da prepoznate dobar protein jeste ukoliko je surutka prošla kroz sve četiri faze. Manje faza, manji kvalitet proteina, više štete za organizam. Treća caka jeste u čitanju deklaracije i obraćanju pažnje na dodate arome. Sa svakom dodatom aromom, rizikujete da dobijete protein smanjenje vrednosti, jer uz njega dobijate i veliku količinu emulgatora i konzervanasa da bi proizvođači dobili ukus.
Sve navedeno značajno šteti organizmu i treba izbegavati. Zato pri kupovini sintetičkih proteina, dobro otvorite oči i novčanik.